Jouw school doet het anders!

 2. Niets op het rapport 

GO! Atheneum (Bree) 

De school 

Tot vijf jaar geleden was dit een middenschool die vooral bekendstond voor zijn zorgcultuur. Opvallend veel leerlingen met attesten zoals dyslexie, dyscalculie of ADHD vonden hun weg naar de eerste graad op de in het groen gelegen campus. ‘Daar heb ik komaf mee gemaakt’, zegt Christel Moors. Moors, een gewezen leerkracht wiskunde-wetenschappen, greep als directrice de ontplooiing tot een volwaardig atheneum aan om een pedagogische revolutie te ontketenen. ‘Kinderen met attesten zijn nog altijd welkom, we hebben vorig schooljaar trouwens tien M-decreters met succes onthaald. Maar we willen leerlingen niet meer vanuit hun beperking benaderen. We zijn van een systeem van verhoogde zorg voor enkelen overgestapt naar algemene basiszorg op maat.’ 

Het concept 

Het Atheneum, dat vorig schooljaar 176 leerlingen telde, haalde de media als ‘de school zonder punten’. De waarheid is genuanceerder, maar feit is dat het evaluatiesysteem drastisch werd vertimmerd, vooral in de eerste graad. In het eerste jaar worden helemaal geen examens afgenomen en vallen er eind juni geen A-, B- of C-attesten. In het tweede jaar zijn er wel oefenexamens, maar de voorbereiding en de feedback wegen veel zwaarder dan het resultaat. ‘Aanvankelijk quoteerden we die examens nog’, zegt Moors. ‘Maar dan stelden we vast dat leerlingen en ouders zich toch op de punten blindstaarden. Net wat we niet willen, want in onze visie is het leerproces veel belangrijker dan het leerresultaat. We geven daarom geen punten meer en steken extra veel tijd in groeigerichte feedback.’ 

‘We geven geen punten meer en steken extra veel tijd in groeigerichte feedback.’ © JONAS LAMPENS 

Ook in de hogere graden werd de puntenobsessie aangepakt. In de tweede graad bestaan er al geen taalexamens meer, en punten voor dagelijks werk worden zowel in de tweede als de derde graad op het rapport vervangen door groeigerichte feedback. Dat is geen gemakkelijkheidsoplossing, zo’n evaluatie beloopt al gauw drie A4’tjes per leerling per vak. ‘Het vergt veel van het team’, zegt Moors. Haar benoeming viel samen met een generatiewissel in haar korps, en toch is er veel overredingskracht aan te pas gekomen. Nogal wat leerkrachten steigerden: zonder punten of examens dreigden ze hun macht over de klas te verliezen. ‘Het gaat in de klas niet om macht maar om gezag’, betoogt Moors. 

Met haar pilootproject wekt de directrice ook academische belangstelling: zowel de Universiteit Limburg als de Hogeschool PXL-UC Leuven-Limburg kijkt over haar schouders mee. De provincie Limburg ziet in het alternatieve evaluatiesysteem dan weer een remedie tegen het hardnekkige probleem van ongekwalificeerde schooluitval. 

Het resultaat 

De resultaten zijn bemoedigend. 95 procent van de leerlingen stroomt na de eerste graad door naar het aso of tso. 61 procent van de schoolverlaters slaagde in de sprong naar het hoger onderwijs. De vernieuwingsdrang van het Atheneum is daarmee nog niet gestild. ‘De volgende stap is het volledig loslaten van de leerplannen’, zegt Moors. ‘In plaats daarvan zullen we met het team per studierichting tien kerndoelen bepalen, waaronder we de leerplandoelen en eindtermen een plaats zullen geven.’ 

Het panel oordeelt **** 

Dit is een verfrissend voorbeeld van holistisch onderwijs, zegt het onderwijspanel. Evaluatie mag geen momentopname blijven, het moet een echte peiling van de kennisoverdracht zijn. Slimme feedback, volgens onderzoek een zeer effectieve vorm van lesgeven, reikt leerlingen nuttige informatie aan en speelt in op processen als motivatie en betrokkenheid. Met zijn groeigerichte evaluatie maakt GO! Atheneum Bree komaf met de competitie eigen aan ieder puntensysteem. Die evaluatie is wel tijdrovend. Een systematische toepassing vraagt om kleinere klassen – en dus: om meer leerkrachten en middelen. 

 

BRON: Knack